Lipo

شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک

فهرست

در این نوشته در مورد شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک خواهید دانست. انتظار است در پایان بدانید پوست شما بعد لیپوماتیک جمع می‌شود یا افتادگی پیدا می‌کند.

عواملی مؤثر در ایجاد افتادگی
پیش‌بینی وضعیت پوست بعد لیپوماتیک
جلوگیری از افتادگی پوست بعد لیپوماتیک

توصیه‌های دکتر علوی

خلاصه

عمل لیپوماتیک به دلیل عوارض کم و ایجاد ظاهری خوب طرفداران زیادی دارد. یکی از مشکلات این جراحی شایع، افتادگی پوست پس از جراحی است. در گروهی از افراد، شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک اتفاق می‌افتد و رضایت بعد عمل را کم می‌کند. در این مطلب سعی کردیم توضیح دهیم پوست در چه شرایطی دچار افتادگی می‌شود و با چه روش‌هایی می‌شود افتادگی پوست را رفع کرد.

اصطلاحات

◊ لیپوماتیک: لیپوماتیک یا لیپو یک روش لیپوساکشن است. در این روش‌ها با ایجاد سوراخ‌های خیلی کوچک چربی زیرپوستی با لوله‌های باریک تخلیه می‌شود.
◊ شلی یا افتادگی پوست:  حالتی در پوست با که با شل‌ شدن، آویزان ‌شدگی، افتادگی و یا چین‌وچروک پوست مشخص می‌شود.
این وضعیت شلی (skin laxity) یا افتادگی پوست (skin sagging) گفته می‌شود. شرایط به دلیل پیر شدن و یا از دست رفتن حجم بافت‌های بدن ایجاد می‌شود.
جمع شدن یا انقباض پوست: خاصیت ذاتی پوست در جمع و سفت شدن هست. وقتی حجم بافت‌های بدن کم می‌شود رشته‌های کشسان پوست باعث کم شدن تدریجی سطح پوست می‌شوند. به این فرایند جمع شدن پوست (contracture) می‌گویند. این فرایند به لحاظ سرعت و مقدار محدودیت دارد.

عواملی مؤثر در ایجاد افتادگی پوست بعد از لیپوماتیک

شل شدن پوست بعد از لیپوماتیک

شرایط پوست بعد لیپوماتیک، مثل لباس یک نفر بعد از لاغر شدن هست. در بدن نمای لباس شل، آویزان و چروک است. به عبارتی انتظار هست بعد برداشتن چربی زیرپوست با لیپوساکشن، پوست دچار افتادگی و چین‌وچروک بشود. لباس همیشه باید تنگ ‌شود ولی آیا باید بخش‌های اضافه‌ی پوست هم مثل لباس برداشته شود؟

به‌طور طبیعی، بعد از جراحی لیپوماتیک پوست منقبض یا جمع می‌شود. علت جمع شدن، خاصیت کشسانی (Skin Elasticity) پوست است. بنابراین هر چه میزان کشسانی پوست بهتر باشد جمع شدن پوست بیشتر است. پوست افراد مختلف ، میزان کشسانی متفاوتی دارند. بنابراین عوامل تعیین‌کننده‌ی کشسانی پوست، میزان افتادگی یا جمع شدن بعد از لیپوماتیک را تعیین می‌کنند. البته باید در نظر داشت خاصیت کشسانی پوست محدودیت دارد. یعنی نمی‌شود انتظار داشت هر مقدار پوست اضافه بعد عمل جمع شود.

عوامل تعیین‌کننده‌ی کشسانی پوست

عوامل ژنتیکی: ژنتیک تعیین‌کننده‌ی مهمی برای خاصیت کشسانی پوست هست. ممکن است پوست فرد به‌صورت ژنتیکی از خاصیت کشسانی کمی برخوردار باشد.  بنابراین احتمال ایجاد افتادگی پوست در بعضی از افراد بیشتر است.

سن: کلاژن، یک‌رشته‌ با جنس پروتئین در پوست است. کلاژن یکی از مهم‌ترین عوامل ایجاد کشسانی پوست است. با افزایش سن، میزان کلاژن‌ پوست کاهش می‌یابد. بنابراین هرچه سن بالاتر باشد احتمال افتادگی پوست بیشتر خواهد شد.

آسیب‌های ناشی از نور خورشید: اشعه‌ی ماوراءبنفش باعث آسیب به رشته‌های کلاژن و سایر پروتئین‌های پوست می‌شود. این رشته‌ها، تعیین‌کننده‌ی خاصیت کشسانی هستند. بنابراین انتظار جمع شدن خوب پوست در موارد که پوست آفتاب‌خورده کمتر هست.

سیگار و تنباکو: مواد موجود در سیگار باعث آسیب به رشته‌های کلاژن و سایر پروتئین‌های پوست می‌شود. این رشته‌ها تعیین‌کننده‌ی خاصیت کشسانی هستند. بنابراین در پوستی که توسط سیگار آسیب‌دیده و بخصوص در زمان‌ترمیم تحت تأثیر سیگار است، انتظار جمع شدن خوبی را نداریم.

نقش تغذیه و آب در کشسانی پوست

کم‌آبی: یکی از عوامل مهمی که سبب بروز چین‌وچروک در پوست می‌شود، کم آب بودن پوست است. کم آب ماندن طولانی پوست باعث کاهش کلی ساختار‌های مؤثر در کشسانی پوست هست. درصورتی‌که فرد به میزان کافی در روز آب بخورد، پوستی شاداب و میزان افتادگی در محدوده‌ی کیفیت پوست به حداقل می‌رسد.

رژیم غذایی: پوست یک ساختار دینامیک است. یعنی پروتئین‌ها و سلول‌های آن به‌صورت مرتب در حال تخریب و ساخته‌شدن است. تمامی مواد موردنیاز این تغییر و تحول از یک رژیم مناسب تأمین می‌شود. رژیم غذایی نامناسب در بلندمدت خاصیت کشسانی پوست را تخریب می‌کند. این تغییر و تحول بعد عمل در بدن تشدید می‌شود. درصورتی‌که بعد از عمل لیپوماتیک رژیم غذایی منابع اولیه‌ی کافی برای ساختن رشته‌های پروتئینی پوست را مهیا نکند احتمال افتادگی پوست بیشتر می‌شود.

بعد از لیپوماتیک شرایط پوست چگونه می‌شود؟

در لیپوماتیک و  تمام روش‌های لیپوساکشن، چربی‌های زیرپوست تخلیه می‌شود. ابتدا این چربی‌ها خرد و از هم جداشده بعد با نیروی مکش تخلیه می‌شود. در این جراحی به‌صورت معمول تغییری در ساختار پوست ایجاد نمی‌شود.

پوست اضافه بعد لیپو

جمع شدن یا انقباض پوست (skin contracture)

وقتی چربی تخلیه شد، سطح کلی ناحیه‌ کم می‌شود. در مقابل سطح پوست این ناحیه تغییر نمی‌کند. یعنی پوست سطح اضافه پیدا می‌کند. فرض کنید پوست حالت لباسی را دارد که بعد لاغر شدن به تن می‌کنیم. حالا وقتی چربی شکم و پهلو‌ها را تخلیه می‌کنیم چیزی حدود ۲ تا ۴ سانتی‌متر محیط دور کمر کم می‌شود. ولی این مقدار از پوست کم نشده بنابراین پوست دور کمر اضافی می‌آید. اگر این میزان اضافه باقی بماند افتادگی رخ می‌دهد. ولی پوست مثل پارچه عمل نمی‌کند و خاصیت طبیعی جمع شدن دارد. یعنی بر اساس خاصیت کشسانی پوست، مقدار اضافه‌ی پوست، به‌تدریج منقبض و جمع ‌می‌شود.

شل شدن پوست ترک پوست
شل ‌شدن و ترک خوردن پوست

کشسانی پوست یک فرایند کند است و تنها در تغییرات با سرعت کم پاسخ مناسبی دارد. وقتی در مدت‌زمان کوتاه چاق یا لاغر شویم خاصیت کشسانی پوست ممکن است نتواند جواب‌گو باشد. مثلاً اگر سریع افزایش حجم اتفاق بیافتد پوست ترک می‌خورد.مثل آنچه در حاملگی یا بدن‌سازی اتفاق می‌افتد. همین‌طور، اگر کاهش حجم یا لاغری خیلی سریع باشد پوست افتادگی پیدا می‌کند. لیپوساکشن هم نمونه‌ای است که پوست باید در مدت کوتاهی جمع شود. بنابراین مقداری از افتادگی را باید پذیرفت.

چطور حدس بزنیم سرنوشت پوست بعد لیپوماتیک چطور می‌شود؟

وقتی قبل از لیپوماتیک شلی پوست وجود داشته باشد سرنوشت مشخص است. پوست قطعاً شل‌تر و افتاده‌تر می‌شود. در سایر موارد، پیش‌بینی سرنوشت پوست ساده نخواهد بود. زمانی که قبل عمل پوست شل و یا آویزان وجود ندارد پیش‌بینی سرنوشت بر اساس معیارهای متعدد و به‌صورت نسبی خواهد بود:

◊ اگر قبل لیپوماتیک پوست شل هست قطعاً بعد از عمل افتادگی بیشتر خواهد شد.
◊ اگر استریاهای بارداری زیادی روی سطح پوست دیده می‌شود به این معنی است که پوست ذاتاً خاصیت کشسانی ضعیفی دارد. بنابراین احتمال شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک زیاد است.
◊ درصورتی‌که در معاینه پوست به صورت واضح غیر الاستیک یا غیر کشسان باشد احتمال جمع شدن خیلی کم است.
◊ در افرادی که جراحی باریاتریک انجام داده‌اند معمولاً کیفیت کشسانی پوست آسیب جدی دیده است. احتمالاً جمع شدن پوست در این گروه هم کم هست.
◊ جمع شدن قابل‌توجه پوست در افراد با مصرف و یا سن بالاتر دور از ذهن است.

دکتر سید هوتن علوی

جلوگیری از افتادگی پوست بعد لیپوماتیک

شل شدن پوست بعد از لیپو

پوشیدن گن، ماساژ بعد عمل و تشخیص و رفع سریع عوارض بعد عمل، برای کمک به جمع شدن پوست مفید هستند. مصرف کافی آب و تغذیه‌ی بهینه برای به حداکثر رساندن جمع شدن پوست مهم‌ترین نکات قابل توصیه هستند. پماد/روغن موضعی یا مکمل با اثر تائید شده هنوز شناخته‌نشده است.

اگر جراح پلاستیک می‌گوید بعد لیپو احتمال افتادگی زیاد است شاید استفاده از لیپوساکشن با ویزر یا جی‌پلاسما به کمتر شدن افتادگی کمک کند. شخصاً فکر می‌کنم در این موارد ترکیب جراحی باز با لیپوماتیک انتخاب منطقی‌تری باشد.

معاینه‌ی منظم بعد عمل

در لیپوماتیک تونل‌های زیادی در چربی زیرپوست ایجاد می‌شود. گاهی باوجود گن و ماساژ، در این تونل‌ها مایع یا خون جمع می‌شود. درصورتی‌که به‌موقع تخلیه نشوند می‌تواند درنتیجه‌ی نهایی پوست تأثیر منفی بگذارد. به تجمع مایع سروما و به تجمع خون هماتوم گفته می‌شود. باید در معاینه‌ی مرتب به‌موقع تشخیص و درمان شوند.

پوشیدن گن

با تخلیه‌ی چربی در لیپوماتیک، فضاهای تونل مانندی زیرپوست ایجاد می‌شود. گن با ایجاد فشار از جمع شدن مایع با خون در تونل‌های زیرپوستی ممانعت می‌کند. این جمع شدن مایع می‌تواند روی وضعیت نهایی پوست تأثیر منفی بگذارد. احتمال دارد استفاده از گن به دلیل فشردگی جمع شدن پوست را هم کمک کند.

ماساژ بعد عمل

ماساژ با افزایش گردش خون، احتمالاً به جمع شدن پوست کمک می‌کند. علاوه بر این ماساژ ترشحات جمع شده در تونل‌های زیرپوستی را تخلیه می‌کند. تجمعات این ترشحات می‌تواند نتیجه‌ی نهایی را مختل کند. گذشته از این می‌تواند به یکنواخت شدن لایه‌ی چربی بعد لیپوماتیک هم کمک کند.

فعالیت ورزشی منظم و روزانه

اینکه با فعالیت ورزشی جمع شدن پوست بهتر می‌شود یا نه را نمی‌دانیم. قطعاً ورزش با جلوگیری از چاق‌ شدن و ایجاد سوخت‌وساز بهتر نتیجه‌ی عمل را بهتر خواهد کرد. علاوه بر این ورزش با حفظ و بهبود حجم و قدرت عضلانی ظاهر بهتری برای شما ایجاد خواهد کرد.

ثابت نگه‌داشتن وزن بدن

قطعاً تغییر وزن بخصوص به مقدار زیاد بعد لیپوماتیک، روی افتادگی پوست تأثیر می‌گذارد. کاهش سریع وزن می‌تواند افتادگی پوست را تشدید کند.

مصرف مقدار مناسب آب

نوشیدن میزان آب کافی در طول روز یکی از مهم‌ترین مسائل در حفظ خاصیت کشسانی پوست هست. مقدار آب پوست باید در حد مناسبی نگه‌داشته شود تا پوست شاداب و با حداکثر خاصیت کشسانی باشد. حتی برای منظور از پماد‌های آب‌رسان هم می‌توان استفاده کرد.  هر فرد بالغ باید روزانه، حداقل ۸ لیوان آب مصرف کند. اگر در دوران نقاهت به میزان کافی آب ننوشید، به دلیل خشکی و دهیدراته‌شدن پوست، احتمال بروز چین‌وچروک افزایش می‌یابد.

رژیم غذایی مناسب

در چند ماه بعد عمل پروتئین‌ و ویتامین کافی از طریق میوه و سبزیجات می‌تواند به جمع شدن پوست کمک کند. در بلندمدت یک رژیم مناسب وزن بدن شما در حالت تعادل حفظ می‌شود. مصرف زیاد کربوهیدرات و شکر به خاصیت کشسانی پوست آسیب وارد می‌کند.

مکمل یا دارویی تأییدشده که بتواند جمع شدن پوست را تحریک کند وجود ندارد. نتایج همه‌ی آن‌ها بر اساس مطالعات محدود است.

پرهیز از استرس

تغییراتی که استرس در وضعیت هورمونی و سوخت ساز بدن ایجاد می‌کند روی سلامت پوست اثر می‌گذارد. استرس می‌تواند روند پیری پوست و کاسته ‌شدن از خاصیت کشسانی پوست را تشدید کند.

دکتر سید هوتن علوی

فوق تخصص جراحی پلاستیک

◊◊ اگر پوست شما افتادگی دارد قطعاً شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک زیاد خواهد شد.

◊◊ هیچ روشی برای رفع افتادگی بعد لیپوماتیک اثر قابل‌اعتماد ندارد.

◊◊ انواع مواد غذایی و مکمل مثل روغن‌زیتون و پودر‌های کلاژن بعید است در رفع افتادگی مؤثر باشد.

◊◊ ورزش‌کردن خیلی خوب هست و در شکل‌گیری بهتر بدن بعد عمل بسیار مفید است. بعید است ورزش‌کردن باعث جمع شدن پوست بشود.

◊◊ درمان قطعی شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک جراحی و برداشتن پوست اضافی است.

◊◊ اگر برای جراحی باز همراه با لیپوماتیک مردد هستید جای نگرانی نیست. هر زمان بعد از عمل، شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک با جراحی قابل اصلاح است. به عبارتی بااینکه دو عمل جراحی تحمیل می‌شود ولی ممکن است نتیجه‌ی نهایی بهتر باشد.

پی‌‌نوشت‌ها

پاسخ

ماساژ بعد لیپوماتیک یک ماساژ لنفاتیک هست. این ماساژ با ماساژ معمولی در میزان فشار تفاوت و جهت دارد. سیستم لنفاتیک یکسری عروق ریزی هستند که مایع بین بافتی را جابجا می‌کنند. با فشار خیلی ملایم روی پوست، تخلیه در این سیستم تقویت می‌شود. در این ماساژ در حقیقت پوست و زیرپوست هدف فشار ملایمی قرار می‌گیرند. مزایای آن:

◊ کاهش تورم بعد از عمل
◊ تخلیه‌ی ترشحات از تونل‌های زیرپوستی به دلیل تخلیه‌ی چربی ایجادشده است.
◊ افزایش گردش خون

در ماساژ معمولی هدف انتقال فشار ماساژ به بخش‌های عمقی‌تر و عضلات است. این نوع ماساژ بعد لیپوماتیک توصیه نمی‌شود.

پایان پاسخ
پاسخ

جراحان پلاستیک در این زمینه نظر یکسان ندارند. دفعات و شروع ماساژ به وضعیت بیمار بستگی دارد. بهتر است بعد از هفته‌ی اول شروع شود و حداقل دو جلسه باشد. پیشنهاد می‌کنم ۷ روز بعد عمل ماساژ را شروع کنید. هر ۳ روز یک نوبت ماساژ انجام بدهید. بعد از ۲ نوبت ماساژ، برای جلسات بیشتر معاینه انجام ‌شود. ممکن است ۴ تا ۶ جلسه ماساژ نیاز باشد.

پایان پاسخ
پاسخ

لیزر یکی از روش‌های مؤثر برای درمان شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک هست. این روش با تحریک کلاژن سازی به جمع شدن پوست و کاهش چین‌وچروک‌ها کمک می‌کند.  این روش در حد کم، بندرت تا متوسط روی افتادگی‌های صورت مؤثر است. بخصوص اگر به‌صورت اندو-لیزر انجام شود. در مقایسه با صورت، لیزر در اصلاح افتادگی‌ شکم نتیجه‌ی خیلی مناسبی ندارد.

به این معنی حساب باز کردن روی لیزر برای اصلاح شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک اشتباه است.

پایان پاسخ
پاسخ

هردوی این روش‌ها کلاژن سازی پوست تحت تأثیر قرار می‌دهند. ویزر (VASER) و جی پلاسما (J-Plasma) هر دو در ترکیب با لیپوماتیک در حال حاضر کاربرد دارند. هر دو روش ادعا می‌کنند با ایجاد گرمای داخلی، جمع شدن پوست را بهبود می‌دهند. در مورد ویزر تجربه‌ی ما مثبت بوده است.

پایان پاسخ
پاسخ

چربی زیرپوست را مثل یک تشک سه لایه در نظر بگیرید. لایه‌ی سطحی زیرپوست و لایه‌ی عمقی روی عضلات قرارگرفته است. در لیپوماتیک یا لیپوساکشن به‌صورت معمول چربی عمقی و میانی را تخلیه می‌کنیم. برای ایجاد لاین و یا ایجاد سیکس پک به‌صورت محدود چربی‌های سطحی بعضی نقاط را تخلیه می‌کنیم.

تخلیه‌ی چربی سطحی در مقیاس زیاد می‌تواند خونرسانی پوست را مختل و باعث نکروز شود. به همین دلیل لیپوماتیک سطحی در همه‌ی نواحی فعلاً به لحاظ تکنیکی میسر نیست. بااین‌حال تجربه نشان داده هرچه لیپوساکشن نزدیک به سطح پوست باشد احتمال جمع شدن بیشتر است.

پایان پاسخ
پاسخ

درنهایت اگر افتادگی و شل ‌شدن پوست بعد از لیپوماتیک بعد از ۶ ماه اصلاح نشد بعید است بهتر شود. درصورتی‌که اصرار به اصلاح آن داشته باشید باید با جراحی پوست‌های اضافه برداشته شود.

پایان پاسخ